همزمان با فرارسیدن سالروز شهادت جانسوز حضرت علی بن موسیالرضا(ع)، نگاهی به جلوههای محبت و ارادت به آن امام همام در ادبیات فارسیِ شبهقاره هند، تصویری از پیوند عمیق فرهنگی و معنوی میان ایران و هند را پیش روی ما قرار میدهد.
مقاله «آهوان هندو؛ امام رضا(ع) در شعر فارسیسرایان هندو» با بررسی اشعار چند تن از شاعران هندو، نشان میدهد که نام و شخصیت امام رضا(ع) تنها در ادبیات شیعی و ایرانی بازتاب نیافته، بلکه در میان شاعران فارسیزبان هند نیز جایگاهی ویژه داشته است.
در این پژوهش، اشعار شاعرانی چون مکهن لعل، منوالل زاری، راجه گردهاری پرشاد و سرویش تریپاتی بررسی شده و نمونههایی از اشعار آنان در مدح و ستایش امام رضا(ع) ارائه شده است. در یکی از این اشعار، امام رضا(ع) با عنوان «شاه خراسان» و پناه و ملجأ عاشقان یاد شده و شاعر آرزوی زیارت و حضور در آستان آن حضرت را بیان میکند.
از زیباترین جلوههای این ارادت، اشعار سرویش تریپاتی، شاعر هندو و استاد زبان سانسکریت دانشگاه دهلی، است که در شعر خود از سفر از هند به ایران و اشتیاق زیارت امام رضا(ع) سخن میگوید:
«جانپناه آهوی جان است دربار رضا(ع)
آمدم سوی خراسان بهر دیدار رضا(ع)»
این اشعار نشان میدهد که فرهنگ رضوی، مرزهای جغرافیایی و مذهبی را درنوردیده و در گستره تمدن ایرانی ـ هندی نیز بازتاب یافته است؛ چنانکه شاعری از هند، خراسان و حرم امام رضا(ع) را موضوع عشق، شوق و نیایش خود قرار داده است.
مقاله «آهوان هندو» از مطالب منتشرشده در نورنامه، فصلنامه بینالمللی مطالعات و تحقیقات نسخههای خطی شبهقاره هند است که به بررسی ابعاد کمترشناختهشده پیوندهای فرهنگی، ادبی و تاریخی ایران و هند میپردازد.
مرکز بینالمللی میکروفیلم نور ضمن تسلیت سالروز شهادت حضرت علی بن موسیالرضا(ع)، این پژوهش را به علاقهمندان میراث مکتوب، ادبیات فارسی و مطالعات ایران و هند تقدیم میکند.
دانلود فایل